Fundacja Międzynarodowy Instytut Społeczno-Kulturalny _ ekspozycja terakoty
Fundacja Międzynarodowy Instytut Społeczno-Kulturalny
Terakotowe figurki ze zbiorów Fundacji Międzynarodowy Instytut Społeczno-Kulturalny
Ziemia skąpana w ogniu
W wielu wierzeniach pojawiał się moment stworzenia człowieka przez ulepienie go z gliny. Praca w glinie jest więc symbolicznym – także obecnym w kulturze – porównaniem artystycznej pracy do stwórczej mocy bogów w różnych religiach. Najbliższy nam jest krąg europejski, w którym już w dobie Renesansu artysta został nobilitowany, a jego samoświadomość – jak w przypadku Albrechta Dürera – podpowiadała mu wykonywanie autoportretów pod postacią Chrystusa.
Artysta zatem, tworząc figurki terakotowe, nie powołuje idoli, lecz staje się współpracownikiem bogów.
Obecne w kulturach starożytnych po dziś wypalanie terakotowych figur jest także symbolicznym kultywowaniem ziemi (terra), na której artysta wzrastał. Kolekcja Fundacji gromadzi takie obiekty pochodzące z różnych rejonów globu.
Figurka włoska – pełna wdzięku kobieta na osiołku wykazuje wiele cech odziedziczonych po italskich mistrzach rzeźby romańskiej, gotyckiej i renesansowej.
Figurki prowansalskie – wyrażają ducha pogodnego południa Francji, przedstawiają ludzi związanych z tamtejszym folklorem, a kolorystyka podkreślająca ową pogodność, wynika z dziedzictwa francuskich impresjonistów, Paula Cézanne`a i Paula Gauguina. Przecież to właśnie dzięki słońcu Prowansji van Gogh postanowił tworzyć swoje „malarstwo kolorystyczne, jakiego świat nie widział”.
Figurki meksykańskie – według mitologii Azteków i Majów bóstwem, które stworzyło ludzi był Quetzalcoatl uosabiający m.in. ziemię. Figurki wyraźnie odnoszą się do starożytnych stylów meksykańskich, stylów które są ciągle przywoływane przez autochtonów, ale wpłynęły także na potomków hiszpańskich osadników.
Sielankowy wymiar wsi europejskich ukazują także figurki gęsiarki i chłopca grającego na instrumencie dętym. Tematyka ta wraz ze świadomością bliskości tej techniki z ziemią powodują, że oglądając te obiekty nawiązujemy więź z naszymi prapoczątkami.
Rafał Aleksander Witkowski
Historyk, kurator sztuki
*******
Terakota to termin pochodzący z języka włoskiego. Terra cotta znaczy wypalona ziemia. Jest to materiał organiczny, rodzaj kolorowej gliny, używany do wykonywania różnych rzeczy, przedmiotów dekoracyjnych i użytkowych.
Wyrobów zasadniczo nie szkliwiono, jednak nie było to regułą. Spotyka się terakotowe wyroby również szkliwione.
Wyroby z terakoty miewały różnorodne przeznaczenie. Mogły to być różne naczynia codziennego użytku, detale architektoniczne, zewnętrzne detale świątyń w Mezopotamii, urny, figurki, a nawet sarkofagi. Te ostatnie wykonywali Etruskowie .
Przedmioty terakotowe występują praktycznie na całym świecie. Spotkamy je w Europie, Azji, Afryce i Ameryce Łacińskiej. Są to figurki ludzi lub zwierząt. Miały jedno przeznaczenie wotywne, sakralne, a być może także magiczne /Afryka, Ameryka Łacińska /. Rozmiary figurek bywały bardzo różne. Jedne są po kilka lub kilkanaście centymetrów , inne były wielkości człowieka. Przykładem terakotowych rzeźb o tak zastosowaniu jest słynna chińska ,,terakotowa armia”, którą przedstawia wojowników cesarskich. Stanowili oni ,,zaświatową eskortę” władcy .
Figurki z kolekcji pochodzą z Europy - Francji, Włoch i Meksyku. Europejskie to postacie podstawowe w bożonarodzeniowej szopce - figurki włoskie, a francuskie przedstawiają scenki rodzajowe z prowansalskiej wsi.
Figurki meksykańskie przedstawiają zwykłych mieszkańców tego regionu świata. Zapewne są to kopie figurek wotywnych, wojowników w różnych cywilizacjach.
Najstarsze wyroby terakotowe powstały w okresie neolitu.
Poświęć chwilę na obcowanie z kruchym pięknem z egzotycznych zakątków świata.
Andrzej Nazar
*******
W kruchym szepcie wypalonej ziemi skrywa się magia tysiąca kultur. Wystawa „Terakota” otwiera przed Państwem bramę do świata, w którym glina staje się żywiołem – nośnikiem opowieści o bogach i bohaterach, pasterzach i wojownikach, pastuszkach i strażnikach zaświatów. Zgromadzone tu figurki pochodzą z kilku zakątków globu:
Francja – drobne, ręcznie malowane santony z prowansalskiej wsi, które ożywiają ciszę bożonarodzeniowej szopki;
Włochy – sygnowana manufakturowo postać na osiołku z rodziny Grasso, kunsztownie odtworzona na Sycylii;
Meksyk – dynamiczne figurki wotywne, pełne rytualnego zapału i echa cywilizacji prekolumbijskich.
Dlaczego warto obcować z terakotą?
Żywioł ziemi i ognia: Każdy przedmiot jest świadectwem procesu, w którym pokłady gliny spotyka się z płomieniem pieca – symbolicznie odradzającym materię do nowej formy.
Globalny dialog: Od architektonicznych detali antycznych świątyń po zaświatową eskortę cesarskich wojowników – terakota jednoczy epoki i kontynenty.
Artystyczna prostota: Brak szkliwa uwydatnia surowość materiału i autentyczność rękodzieła, dzięki czemu każdy odcisk palca twórcy pozostaje niezatartym znakiem czasu.
Zapraszamy Państwa na spotkanie z tą prastarą techniką, która pochyla się nad ludzką tęsknotą za zatrzymaniem chwili. W świecie współczesnym, gdzie granice między maszyną a naturą zacierają się codziennie bardziej, glina przypomina o pierwotnym związku człowieka z ziemią i ogniem – o sile, jaka drzemie w prostym geście uformowania bryły. Niech „Terakota” stanie się dla Państwa inspiracją, by w drobnym detalu odnajdywać uniwersalne historie i wspólne korzenie naszej kulturowej wędrówki.
Patrycja Joanna Sikorska
kurator sztuki
*******
Terakota
Zbiór Fundacji Międzynarodowy Instytut Społeczno-Kulturalny
Zapraszamy do śledzenia naszych profili w mediach społecznościowych na których informujemy o aktualnych miejscach ekspozycji.
Daniel Norbert Jankowski /zbiór i opracowanie kolekcji/
Fundacja Międzynarodowy Instytut Społeczno-Kulturalny
*******
Fundacja Międzynarodowy Instytut Społeczno-Kulturalny
✅ Koordynacja wydarzeń o charakterze kulturalnym, społecznym, artystycznym
✅ Promocja sztuki
✅ Organizacja wystaw w instytucjach kultury, indywidualnych i zbiorowych w kraju i zagranicą
✅ Ekspozycje zbiorów/kolekcji
✅ Konsultacje kuratorskie
Ekspozycja terakoty w Powiatowej Bibliotece Publicznej w Otwocku
Komentarze
Prześlij komentarz